Schorzenie — ginekologia

Zapalenie pochwy — objawy, leczenie, kiedy antybiotyk

Zapalenie pochwy (waginoza bakteryjna, zakażenie drożdżakowe) — najczęstsze przyczyny, objawy, leczenie antybiotykiem lub lekiem przeciwgrzybiczym.

Kluczowe informacje
  1. Waginoza bakteryjna (najczęstsza) — rybny zapach, szary upław → leczenie: metronidazol 500mg 2× dz. przez 7 dni.
  2. Grzybica pochwy — biały, serowaty upław, świąd → lek przeciwgrzybiczy (klotrimazol, flukonazol), nie antybiotyk.
  3. Antybiotyk jest wskazany tylko przy waginozie bakteryjnej i rzadszych zakażeniach (Trichomonas).
  4. Niedobrana terapia pogarsza stan — nie lecz się samodzielnie bez rozpoznania.
  5. Nawracające infekcje (>3/rok) wymagają diagnostyki i profilaktyki.

Rodzaje zapalenia pochwy — porównanie

Zapalenie pochwy (waginitis) to jedna z najczęstszych przyczyn wizyt ginekologicznych. Trzy główne przyczyny to: waginoza bakteryjna (Gardnerella), kandydoza (drożdżyca) i rzęsistkowica (Trichomonas). Leczenie zależy od przyczyny — nie każde zapalenie pochwy wymaga antybiotyku, a błędne samoleczenie pogarsza stan.

Trzy najczęstsze przyczyny:

CechaWaginoza bakteryjnaGrzybica (Candida)Rzęsistkowica
UpławSzary, wodnistyBiały, serowatyŻółto-zielony, pienisty
ZapachRybnyBrakNieprzyjemny
ŚwiądMinimalnySilnyUmiarkowany
pH pochwy>4,5Norma (<4,5)>4,5
LeczenieMetronidazolFlukonazol/klotrimazolMetronidazol
PartnerNie leczymyRzadko konieczneLeczymy oboje
Kluczowa różnica: Grzybica nie wymaga antybiotyku — antybiotyk ją wręcz pogarsza. Waginoza bakteryjna wymaga metronidazolu. Samoleczenie bez diagnozy może nasilić problem.

Leczenie — antybiotyk i leki przeciwgrzybicze

Waginoza bakteryjna:

LekDawkaDrogaCzas
Metronidazol (1. wybór)500mg 2×/dDoustnie7 dni
Metronidazol żel 0,75%1 aplikator 1×/dDopochwowo5 dni
Klindamycyna krem 2%1 aplikator 1×/dDopochwowo7 dni

Grzybica pochwy:

  • Flukonazol 150mg jednorazowo (doustnie) — najprostsze
  • Klotrimazol globulki 200mg 1×/d przez 3 dni (dopochwowo)
Metronidazol + alkohol = silna reakcja! Bezwzględny zakaz alkoholu podczas leczenia i 48h po zakończeniu. Antybiotyk a alkohol.

Zapalenie pochwy po antybiotyku

Grzybica po antybiotyku to jeden z najczęstszych skutków ubocznych antybiotykoterapii. Antybiotyk niszczy ochronne bakterie Lactobacillus, co pozwala grzybom Candida na nadmierny wzrost.

Profilaktyka: Przy każdej kuracji antybiotykowej stosuj probiotyk doustny (Enterol) + probiotyk dopochwowy z Lactobacillus rhamnosus. Rozpocznij od pierwszego dnia antybiotyku i kontynuuj 7–14 dni po zakończeniu kuracji.

Kiedy do lekarza

Skonsultuj się z lekarzem, jeśli:

Pilna konsultacja:

Nieprawidłowy upław (zmiana koloru, zapachu, konsystencji). Świąd lub pieczenie intymne trwające >3 dni. Ból podbrzusza towarzyszący wydzielinie. Gorączka + upław (podejrzenie zakażenia wstępującego). Nawracające infekcje (>3 epizody w roku). Objawy u partnerki/partnera seksualnego.

Konsultacja online — 59 zł

Zapalenie pochwy — podsumowanie

Zapalenie pochwy to szerokie pojęcie — kluczowe jest ustalenie przyczyny. Waginoza bakteryjna wymaga metronidazolu (7 dni), grzybica — flukonazolu lub klotrimazolu (nie antybiotyku!), rzęsistkowica — metronidazolu z leczeniem partnera. Samoleczenie bez diagnozy często pogarsza stan. Skutki uboczne antybiotyków — w tym grzybica — wymagają profilaktyki probiotykowej. W ciąży zapalenie pochwy wymaga szczególnej uwagi — sprawdź bezpieczne antybiotyki w ciąży. Antybiotyk może osłabić skuteczność antykoncepcji. Receptę uzyskasz przez e-receptę online.

Umów konsultację — 59 zł

Najczęściej zadawane pytania

Jak rozpoznać zapalenie pochwy?

Waginoza bakteryjna: rybny zapach (nasilony po stosunku), szary/biały wodnisty upław, bez świądu. Grzybica: biały serowaty upław, intensywny świąd i pieczenie, obrzęk warg sromowych. Rzęsistkowica (Trichomonas): żółto-zielony pienisty upław, nieprzyjemny zapach, podrażnienie. Tylko badanie mikroskopowe lub posiew potwierdza rozpoznanie.

Jaki antybiotyk na zapalenie pochwy?

Waginoza bakteryjna: metronidazol 500mg 2× dz. przez 7 dni (doustnie) lub metronidazol żel 0,75% dopochwowo 1× dz. przez 5 dni. Rzęsistkowica: metronidazol 2g jednorazowo lub 500mg 2× dz. przez 7 dni. Grzybica: NIE antybiotyk — flukonazol 150mg jednorazowo (doustnie) lub klotrimazol globulki dopochwowo.

Dlaczego antybiotyk może wywołać zapalenie pochwy?

Antybiotyki niszczą naturalną florę bakteryjną pochwy (głównie Lactobacillus), co zaburza pH i pozwala na nadmierny wzrost grzybów Candida. Dlatego grzybica pochwy po antybiotyku jest bardzo częstym skutkiem ubocznym. Profilaktyka: probiotyk dopochwowy podczas i po kuracji antybiotykowej.

Czy zapalenie pochwy jest zaraźliwe?

Waginoza bakteryjna: NIE jest klasyczną chorobą przenoszoną drogą płciową, ale zmiana partnerów seksualnych zwiększa ryzyko. Rzęsistkowica: TAK, jest przenoszona drogą płciową — partner musi być leczony równolegle. Grzybica: rzadko przenoszona drogą płciową, ale przy nawrotach partner powinien być zbadany.

Jak zapobiegać nawrotom zapalenia pochwy?

Unikaj irygacji (płukania pochwy) — niszczy naturalną florę. Noś bawełnianą bieliznę, unikaj obcisłych spodni. Nie stosuj perfumowanych środków higieny intymnej. Probiotyki z Lactobacillus rhamnosus i L. reuteri wspierają mikroflorę. Przy antybiotykoterapii: probiotyk dopochwowy profilaktycznie. Kontrola u ginekologa przy >3 nawrotach/rok.

Czy metronidazol na zapalenie pochwy wpływa na antykoncepcję?

Metronidazol nie osłabia skuteczności tabletek antykoncepcyjnych. Jednak jeśli antybiotyk wywołuje biegunkę lub wymioty, wchłanianie antykoncepcji może być zaburzone. W takim przypadku stosuj dodatkową metodę (np. prezerwatywę) do końca cyklu. Szczegóły w poradniku antybiotyk a antykoncepcja.

Czy zapalenie pochwy zawsze wymaga antybiotyku?

Nie — leczenie zależy od przyczyny. Waginoza bakteryjna wymaga metronidazolu. Drożdżyca (kandydoza) leczy się lekami przeciwgrzybiczymi (klotrimazol, flukonazol), nie antybiotykami. Rzęsistkowica wymaga metronidazolu i jednoczesnego leczenia partnera.

Jak odróżnić waginozę bakteryjną od drożdżycy?

Waginoza: szarawy, wodnisty upław o rybim zapachu, brak świądu. Drożdżyca: biały, serowaty upław bez zapachu, silny świąd i pieczenie. Rozróżnienie jest kluczowe, bo leczenie jest odmienne. W razie wątpliwości lekarz wykonuje badanie mikroskopowe wydzieliny.

Czy partner powinien być leczony przy zapaleniu pochwy?

Przy waginozie bakteryjnej leczenie partnera zwykle nie jest konieczne. Przy rzęsistkowicy — partner musi być leczony jednocześnie. Przy nawracającej drożdżycy leczenie partnera rozważa się, gdy ma objawy (zaczerwienienie, świąd żołędzi).

Jak zapobiegać nawracającemu zapaleniu pochwy?

Profilaktyka obejmuje: unikanie płukania pochwy (douching), noszenie bawełnianej bielizny, unikanie perfumowanych środków higieny intymnej, stosowanie probiotyków z Lactobacillus rhamnosus i L. reuteri. Przy ≥4 nawrotach drożdżycy rocznie lekarz może zalecić profilaktykę flukonazolem.

Licencjonowana placówka

Podmiot leczniczy wpisany do rejestru RPWDL

Lekarze z uprawnieniami

Konsultacje prowadzą wyłącznie lekarze z aktywnym PWZ

Konsultacja codziennie

Pracujemy codziennie w godzinach 7:00–23:00